In Vogelvlucht
Zie waar IenM actief is

Nederland is een dichtbevolkt land met een nog altijd groeiend aantal inwoners. Toch zijn er regio's waar de bevolking juist krimpt. Mensen gaan wonen waar hun werk is, of hun opleiding, en dat is in verstedelijkt gebied. Noordoost Fryslân kreeg als laatste de officiële status van Krimpregio. Hoe houd je met minder mensen de regio toch leefbaar?

Lees meer

Krimpregio's staan voor een omvangrijk probleem. Allereerst trekt een deel van de bevolking weg, waardoor het draagvlak voor voorzieningen te klein wordt. Scholen sluiten, winkels gaan dicht, de sportclubs weten zich niet staande te houden. Daarbij komt dat het vooral de jongeren en jonge gezinnen zijn die wegtrekken en dus daalt het aantal huishoudens. Resultaat: de krimpregio's vergrijzen in een bovengemiddeld snel tempo. De grote uitdaging is dus: hoe houden we deze regio's leefbaar voor een kleinere bevolkingsgroep die meer zorg nodig heeft? De initiatieven daarvoor komen daarbij meestal uit de regio's zelf.

Nederland telt inmiddels negen gebieden die officieel zijn aangewezen tot krimpregio. Dat betekent dat ze onder meer extra geld krijgen vanuit het Gemeentefonds. Noordoost Fryslân kreeg de status als laatste. Daarnaast zijn er nog 11 zogeheten anticipeergebieden. Ook hier loopt de bevolking terug in aantal, maar minder snel, waarbij het aantal huishoudens ongeveer gelijk blijft.

Website regionale marketingcampagne Noordoost Fryslân.

Sionsberg 2.0

‘Toen het streekziekenhuis De Sionsberg in Dokkum failliet ging, hebben wij samen met twee andere partijen bij de curator geboden. Zo zijn we begonnen met Sionsberg 2.0.

Wij bieden met onze partners een uitgebreid zorgpakket, vergelijkbaar met het ziekenhuis. Maar wel anders georganiseerd. We hebben geen afdelingen, geen beddencentrum, veel tele-monitoring en werken met veel minder managementlagen. Wij hebben momenteel iets meer dan 100 mensen in dienst. Het oude Sionsberg had er 260.

We hebben een volledige poliklinische schil en binnenkort ook een diagnostische observatie-afdeling. We streven ernaar om het het volledige palet aan zorg aan te bieden. Ook als je op straat valt en een been breekt, of als je hartklachten hebt. Alleen voor hoog complexe zorg verwijzen wij door naar onze partnerziekenhuizen. Echter, de voor- en nazorg nemen wij weer voor onze rekening. Ik denk dat dit de toekomst is voor krimpregio's, en ook elders waar streekziekenhuizen de zorg willen herstructureren.’

Igor Tulevski
Cardiologie Centra Nederland (CCN)

Leefbaar houden

‘In de DorpsOntwikkelingsMaatschappij (DOM) doen 4 dorpen mee: Holwerd, Ee, Metslawier en Paesens-Moddergat. In de DOM zitten inwoners van het betreffende dorp. We werken er vooral aan om het dorp leefbaar te houden. Dat moet zorgen voor het stabiliseren van het inwonersaantal. We verstrekken subsidies en leningen waarmee particulieren hun huizen kunnen opknappen. Deze projecten beïnvloeden direct de uitstraling van de woning en versterken het woon- en leefmilieu in de dorpskernen.

Dan is er nog de Kansenpot voor initiatieven die meer indirect werken; zoals stimulering van het toerisme. We merken dat het dorp hier langzaam steeds meer op inspeelt. Het animo in Paesens-Moddergat is groot. Er zijn al 21 projecten afgerond. Er zijn zelfs 2 verkrotte panden weer in ere hersteld. Daarnaast heeft het oudste pand uit Moddergat (1684) met behulp van DOM-gelden zijn oorspronkelijke tuitgevel weer gekregen. Dus we mogen het met recht een succes noemen.’

Jeroen Banga
DorpsOntwikkelingsMaatschappij Paesens-Moddergat

Meepraten

‘Voor ons is de officiële status van krimpregio heel belangrijk. Natuurlijk is het prettig dat er dan extra fondsen tot je beschikking komen. Maar het gaat ons er vooral om dat we nu aan de voorkant meepraten. Zodat we beter kunnen laten weten welke hulp we van het Rijk nodig hebben.

Want we doen al een aantal jaren heel veel in de regio, maar we kunnen het niet alleen. Zo hebben we al veel geïnvesteerd, onder meer in asfalt, steen en water. Denk aan de vierbaansweg waardoor Dokkum nu sneller bereikbaar is vanuit Drachten. Maar we zetten ook zwaar in op verbetering van de woon- en leefomgeving, en dat blijven we de komende jaren doen. Met een divers onderwijsaanbod, met een levendig stadscentrum van Dokkum. En met een andere invulling van de zorg, die beter aansluit op de behoeftes van de vergrijzende bevolking. Waarbij we steeds oog hebben voor de kwaliteit van dit prachtige gebied, want dat is goud! Daar moeten we zuinig op zijn.’

Marga Waanders
Burgemeester van Dongeradeel

Verbinden en kennisdelen

‘Je kunt krimp niet tegengaan. Je kunt wel zorgen dat een regio een zachte landing maakt. Dat de kwaliteit van leven er voor de achterblijvers goed blijft en dat belangrijke voorzieningen zijn geborgd.

Vergis je niet in de zelfredzaamheid van mensen. In een regio als de Achterhoek is door studenten onderzocht of oudere bewoners baat hadden bij een goede busverbinding. Dat bleek helemaal niet zo te zijn. Als ze bijvoorbeeld naar het ziekenhuis in de stad moesten, vroegen ze een buurvrouw met een auto om ze even te brengen. Zo hadden ze dat altijd al gedaan.

De belangrijkste rol van IenM is om verbinding te leggen tussen de verschillende regio's en initiatiefnemers. Daarnaast om regio’s te helpen in hun kennisvragen over ruimtelijke ordening in tijden van krimp. Als wij zien dat een initiatief in Zeeuws-Vlaanderen goed werkt, kunnen we zorgen dat er contacten worden gelegd met andere regio’s en het initiatief breder bekend maken.’

Corine Flendrie- Van der Schoot
Programmamanager Bevolkingsdaling en ruimte, ministerie van IenM

Reageer

Abonneer

Colofon

Edities

Ik heb de volgende opmerking of suggestie voor IMagine:

Emailadres

Verstuur
Sluit

Ik abonneer mij graag op IMagine
Emailadres

Verstuur
Sluit

Het relatiemagazine IMagine is een uitgave van het ministerie van Infrastructuur en Milieu.

Hoofd- en eindredactie:
Ministerie van Infrastructuur en Milieu

Ontwerp en realisatie:
Ontwerpwerk, Den Haag

Sluit

Bekijk editie 1 Bekijk editie 2 Bekijk editie 3 Bekijk editie 4 Bekijk editie 5 Bekijk editie 6 Bekijk editie 7 Bekijk editie 8 Bekijk editie 9 Bekijk editie 10 Bekijk editie 11

Sluit